Cha mẹ cần làm gì khi con bắt đầu phản kháng ở tuổi lên 3?

Nếu như cha mẹ quen với việc bé ngoan ngoãn nghe lời, bảo gì làm đấy… thì bước sang 3 tuổi – thời kỳ phản kháng, bé bỗng trở nên ngang bướng, thích làm trái ý người lớn, hay khóc lóc, ăn vạ… Nhiều cha mẹ lo lắng không biết đó có phải là những dấu hiệu phát triển bất thường của con không?


300

Hành vi chống đối trong giai đoạn này là một hiện tượng bình thường trong quá trình tự phát triển của trẻ. Đây là giai đoạn ý thức tự lập của trẻ phát triển rất mạnh. Do vậy, khi trẻ không nghe lời, nếu cha mẹ dùng bạo lực để đe dọa, ép buộc trẻ làm theo ý muốn của cha mẹ sẽ dẫn tới 2 hậu quả lớn.

  • Làm thui chột khả năng suy nghĩ, phân tích của trẻ trước mọi vấn đề: Về lâu dài trẻ sẽ ỷ lại, không có khả năng suy nghĩ, phân tích, phán đoán và đưa ra quyết định cho vấn đề và sẽ trở nên thụ động khi trưởng thành.
  • Hạn chế sự phát triển tính tự tin của trẻ: Do không được rèn luyện tư duy suy nghĩ, phân tích và tự quyết định, trẻ không biết nên làm gì và làm thế nào cho đúng. Dần dần sẽ dẫn đến tâm lý thiếu tự tin, sống khép kín, không muốn hòa đồng với mọi người. Hoặc ngược lại, một số trẻ sẽ có tâm lý chống đối cha mẹ. Cho dù hậu quả nào thì cũng đều có hại cho sự phát triển tính cách của trẻ sau này.

Do vậy, để giúp trẻ phát triển khả năng suy nghĩ, phân tích và tự lập trong cuộc sống, gia đình nên thực hiện theo các phương pháp sau:

1. Cho trẻ cơ hội lựa chọn

Cha mẹ hãy cho trẻ có cơ hội để rèn luyện khả năng phân tích suy xét và tự quyết định. Trước mỗi sự việc nên đưa ra 2 phương án có thể chấp nhận được để trẻ lựa chọn. Ví dụ: nếu trẻ không muốn rửa mặt thì có thể cho trẻ 2 phương án lựa chọn: “Con tự rửa mặt nhé” hoặc “mẹ rửa mặt cho con rồi 2 mẹ con mình đi chơi nhé”.

Cho con cơ hội lựa chọn

2. Cha mẹ phải làm gương

Để hạn chế trẻ nói từ “Không” trước yêu cầu của cha mẹ, trước hết cha mẹ cũng cần hạn chế nói không. Bởi 3 tuổi là độ tuổi mà trẻ giỏi bắt chước nhất, từ không mà trẻ thường nói đều là học từ cha mẹ. Vì vậy, nếu trẻ ít nghe thấy cha mẹ nói “không” thì trẻ cũng hạn chế nói từ này. Thay vì nói từ “không”, cha mẹ có thể sử dụng những từ ngữ mềm mỏng hơn, nói đến hậu quả của sự việc để trẻ có thể hiểu được tại sao bố mẹ nói “không”. Ví dụ: có thể nói “nếu con trèo lên đó thì có thể bị ngã gãy tay, gãy chân…” thay vì nói “không được trèo cao như thế”.

Cha mẹ phải làm gương

3. Giữ thái độ bình tĩnh, kiềm chế cảm xúc

Đối với trẻ việc lên giọng, tức giận, quát mắng, hù dọa thường không thể khiến trẻ từ chống đối thành nghe lời. Trên thực tế, sự tức giận của cha mẹ chỉ có thể kích thích trẻ có những hành vi cực đoan. Do vậy, để tránh kích động đến tâm trạng của trẻ, cha mẹ cần bình tĩnh lại, kiềm chế cảm xúc nóng giận và áp dụng phương pháp phân tán sự chú ý của trẻ, để trẻ tập trung suy nghĩ và tìm giải pháp cho sự việc.

Giữ thái độ bình tĩnh

4. Giữ vững lập trường, nhất quán các nguyên tắc trong mọi hoàn cảnh

Cần có thái độ dứt khoát trước những đòi hỏi của trẻ. Cha mẹ và các thành viên trong gia đình nên thiết lập những nguyên tắc trong nuôi dạy trẻ và thống nhất với nhau những việc trẻ được phép làm và những việc trẻ không được phép làm ở mọi nơi, mọi lúc.

Nhất quán trong nguyên tắc dạy con

Nhất quán trong cách dạy con là điều hết sức quan trọng trong giáo dục trẻ, tránh tình huống người nghiêm khắc, người nuông chiều hoặc lúc nghiêm khắc, lúc không khiến bé không phân biệt được đúng sai.

5. Không được áp đặt con

Khi lên 3 tuổi trẻ bắt đầu thể hiện tính tự lập và cá tính riêng của mình. Chính vì vậy, trẻ không muốn làm theo yêu cầu của người lớn và thường dùng câu cửa miệng là “không” để trả lời mọi vấn đề. Đây là thời kỳ rất tốt để bồi dưỡng tính độc lập và lòng tự tin của trẻ. Cha mẹ hãy khuyến khích trẻ độc lập suy nghĩ, tự lập bằng cách để trẻ tự chọn quần áo, để trẻ tự mặc quần áo, tự xúc ăn… Bên cạnh đó, trước mỗi sự việc cha mẹ cần kiên nhẫn phân tích đúng sai để bé chấp nhận.

Không áp đặt con

Thời điểm 3 tuổi là giai đoạn bước đầu hình thành tính cách, bởi vậy nó giữ vai trò quan trọng trong quá trình phát triển nhân cách. Giai đoạn này vừa phản ánh tình hình phát triển nhân cách thời thơ ấu, vừa cho thấy xu thế phát triển trong tương lai. Do vậy, khi bước vào thời kỳ phản kháng, cha mẹ nên giáo dục trẻ một cách khoa học, để trẻ dễ dàng vượt qua và phát triển khỏe mạnh.

Theo: Phòng khám Cây thông xanh

Nghi ngờ có dấu hiệu mắc bệnh?

Đừng ngại ĐẶT CÂU HỎI trực tuyến để được tư vấn miễn phí

 

Live Stream - Tư vấn sức khỏe

Bình luận

Có thể bạn quan tâm

 

Cẩm nang sức khỏe